Cevdet Yılmaz: “Doğurganlık Hızında Dünyada En Fazla Azalma Yaşanan 5. Ülkeyiz”

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye’nin demografik bir yol ayrımında olduğunu belirterek, doğurganlık hızının 1,48 seviyesine gerilediğini ve bu düşüş hızıyla Türkiye’nin dünyada son 10 yılda en sert düşüşü yaşayan 5. ülke konumuna geldiğini açı.

Nüfus Politikaları Kurulu, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde toplandı. Toplantıya; Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin ve ilgili kurum temsilcileri katıldı. Toplantıda, aile yapısını korumaya ve nüfus artışını desteklemeye yönelik hazırlanan eylem planları masaya yatırıldı.

Demografik Verilerde Kritik Eşik: 1,48

Cevdet Yılmaz, Türkiye’nin nüfus yapısına ilişkin çarpıcı veriler paylaştı. 2017 yılında 2,08 olan doğurganlık hızının 2024 itibarıyla 1,48 düzeyine indiğini vurgulayan Yılmaz, bu oranın dünya ortalaması olan 2,25’in çok altında kaldığına dikkat çekti. Yılmaz, “Bu düşüş hızıyla, dünyada son 10 yılda doğurganlık hızı en fazla azalan 5’inci ülke konumundayız” dedi.

Gençlere ve Ailelere Yeni Destek Paketleri

Nüfusun korunmasına yönelik somut adımların atıldığını belirten Yılmaz, hayata geçirilen ve güncellenen destekleri şöyle sıraladı:

• Evlilik Desteği: 2026 Ocak itibarıyla 18-25 yaş arası gençlere 250 bin TL, 26-29 yaş arası gençlere ise 200 bin TL destek verilecek.

• Konut Avantajı: “Yüzyılın Konut Projesi” kapsamında kontenjanın yüzde 20’si gençlere, yüzde 10’u ise üç ve daha fazla çocuklu ailelere ayrıldı.

• Doğum Yardımları: 2025 düzenlemesiyle tek seferlik doğum yardımı 5 bin TL’ye yükseltildi. İkinci çocuk için aylık 1.500 TL, üçüncü ve sonraki çocuklar için aylık 5 bin TL eğitim çağına kadar ödeme yapılacak.

• Çalışma Hayatı: Kamu kurumlarından başlayarak kreş kapasiteleri artırılacak ve kadınların iş-aile dengesini kurabilmesi için yarı zamanlı çalışma gibi yeni modeller uygulanacak.

“Önümüzdeki 10 Yıl Kritik”

Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından 2026-2035 döneminin “Aile ve Nüfus 10 Yılı” ilan edildiğini hatırlatan Yılmaz, önümüzdeki sürecin varoluşsal bir mesele olduğunu ifade etti. Türkiye’nin yaşlı nüfus oranının %10,6 ile tarihi zirveye ulaştığını belirten Yılmaz, şu değerlendirmelerde bulundu:

“Demografik bir yol ayrımındayız. 2017’de 2,08 olan doğurganlık hızımız, 2024 itibarıyla dünya ortalaması olan 2,25’in çok altında, 1,48 düzeyindedir. Bu düşüş hızıyla, dünyada son 10 yılda doğurganlık hızı en fazla azalan 5’inci ülke konumundayız. Gelinen bu nokta; Sayın Cumhurbaşkanımızın 20 yıl önce yaptığı ‘en az 3 çocuk’ çağrısının ne denli hayati bir erken uyarı ve stratejik bir öngörü olduğunu bugün çok daha net göstermektedir. Doğurganlığı ve aile kurmayı desteklemek, nüfus dinamizmimizi kaybetmeden ekonomik sıçramamızı gerçekleştirmek bizim için hayati bir zorunluluktur.”

Şanlıurfa Tek İl Kaldı

Yılmaz, 2017 yılında doğurganlık hızı 3 ve üzeri olan il sayısının 10 olduğunu ancak 2024’te bu seviyeyi koruyan tek ilin Şanlıurfa kaldığını söyledi. Nüfusun kendini yenileme eşiği olan 2,1’in altında kalan il sayısının ise 57’den 71’e yükseldiğini belirterek, “demografik fırsat penceresinin” 2035’ten önce kapanma riskiyle karşı karşıya olunduğunu yineledi.